piątek, 20 lipca 2018 r. Dzisiaj imieniny: Czesława, Hieronima, Eliasza

Polska prowincja

Gmina Mircze

Image

Informacje

Na zdjęciu u góry - ruiny zamku w Kryłowie.

Miejscowość Mircze będąca siedzibą władz gminnych leżała niegdyś w staropolskim powiecie bełskim. Około roku 1413 - 1420 została odebrana miejscowym książętom za niezłożenie hołdu królowi Władysławowi Jagielle i zwrócona im dopiero w roku 1430. W roku 1458 Mircze otrzymał Jan Tęczyński. Nadanie wsi dla Jana Tęczyńskiego jednak nie zostało zrealizowane, a w latach 1450 - 1484 właścicielem Mircza był Wojciech Mirecki. W roku 1531 wieś Mircze należała do katolickiej parafii w Nabrożu. W 1578 r. rejestr poborowy notował kilku właścicieli Mircza: Szymon Mirecki, Jerzy Mirecki, Jan Laskowski, Jan Mirecki. Mircze kilku właścicieli miało do 1825 roku, kiedy to za 260000 zł wieś kupił Wincenty Rulikowski. W 1845 roku Władysław Rulikowski zakłada w Mirczu cukrownię, fabryka zajmowała 7 morgów (ok. 4 hektary). Po Władysławie, Mircze odziedziczył syn Wincenty. W 1915 roku dwór i cukrownia została spalona przez wycofujące się wojska rosyjskie, ruiny budynków zostały rozebrane po 1930 roku. Park dworski wycięto w 1945 roku.
W roku 1564 wieś Mircze zajmowała 6 łanów, czyli 100,8 ha gruntów ornych. W początkach drugiej ćwierci wieku XIX liczyła 121 domów i 868 mieszkańców, zaś w okresie międzywojennym Mircze było największą wsią powiatu hrubieszowskiego. Według spisu powszechnego z 1921 roku, w 250 domach zamieszkiwało w Mirczu 1.404 mieszkańców, wśród których było 77 Żydów i 401 Ukraińców. Do roku 1932 Mircze było siedzibą gminy. Podczas II wojny światowej ludność polska Mircza była terroryzowana przez nacjonalistów ukraińskich. W styczniu i marcu 1943 roku część polskiej ludności Mircza została wysiedlona przez hitlerowców, którzy opuszczone gospodarstwa zasiedlili Ukraińcami.

 

GMINA MIRCZE - WIZUALIZACJA

 

 
Gmina Mircze położona jest w południowo-wschodniej części województwa lubelskiego, w powiecie hrubieszowskim.  Gmina Mircze (fot. 2 - budynek Urzędu Gminy Mircze) od wschodu przylega do granicy polsko–ukraińskiej biegnącej wzdłuż rzeki Bug (fot. 1), sąsiadując zarazem z rejonem Iwanicze na Ukrainie. Od miasta powiatowego oddalona jest o ok. 20 km, od miasta wojewódzkiego o ok. 130 km, od Warszawy o ok. 320 km. Najbliższe przejście graniczne znajduje się w Dołhobyczowie i oddalone jest od gminy o ok. 17 km.
Gmina Mircze leży na pograniczu kulturowym. Zaowocowało to bardzo ciekawymi zabytkami. Fot. 3 przedstawia neogotycki kościół w Kryłowie, fot. 4 - murowany kościół w Modryniu (dawniej cerkiew), fot. 5 - ruiny zamku w Kryłowie.





 

 Gmina Mircze leży we wschodniej części Polski, w malowniczym zakątku powiatu hrubieszowskiego, w widłach rzek Huczwy i Bugu. Najbardziej atrakcyjnym elementem pod względem geograficznym i turystycznym jest tutaj rzeka Bug. Bug jest rzeką bardzo malowniczą i piękną o każdej porze roku, wokół której toczyły się liczne spory i wojny. Kamienna tablica w Kryłowie (fot. 2), z cytatem Jana Pawła II, służy pojednaniu i nowemu otwarciu żyjących tutaj narodów.





Ślady ciekawej, a czasami tragicznej historii i kultury, widocznie są w różnych miejscach Gminy Mircze. Fot. 1 przedstawia bramę nieistniejącego już pałacu w Kryłowie, fot. 2 - figurę Św. Jana Nepomucena w miejscowości Stara Wieś, fot. 3 - rokokową figurę Św. Mikołaja z wilkiem w Kryłów-Kolonii, fot. 4 - pomnik powstańców styczniowych poległych w bitwie pod Mołożowem w 1863 r., fot. 5 – dawny budynek Urząd Gminy (budynek drewniany), wzniesiony w końcu XIX wieku według typowych projektów wypracowanych zapewne przez inżyniera architekta powiatowego w Hrubieszowie, na podstawie ogólnych wzorców rządowych.




Fot. 1 i 2 - typowy krajobraz rolniczej krainy, czyli Gminy Mircze.
Najsłynniejsza osoba urodzona w Gminie Mircze - Franciszek Kornicki (fot. 3 i 4), ur. 18 grudnia 1916 r. w Wereszynie (fot. 5) – polski dowódca wojskowy, podpułkownik, pilot Polskich Sił Powietrznych w Wielkiej Brytanii, po II wojnie światowej major (Squadron Leader) Królewskich Sił Powietrznych, ostatni żyjący dowódca polskiego dywizjonu z okresu II wojny światowej.


Niezwykłe zdjęcia archiwalne Kryłowa i okolic  można zobaczyć tutaj




 

DZIEDZICTWO HISTORYCZNE GMINY MIRCZE

Kościół parafialny p.w. Narodzenia NMP w Kryłowie. Parafia w Kryłowie istniała już w XV wieku i należy do najstarszych na tych terenach. Obecny kościół wzniesiono z fundacji Anieli Chrzanowskiej, jako piąty w tym miejscu. Poprzednie powstały kolejno w 1637, 1695 i 1754 r. jako kościoły drewniane. Architektura kościoła, szczególnie wewnątrz, wykorzystuje formy charakterystyczne dla popularnego wówczas neogotyku.



Zamczysko w Kryłowie położone na gruntach gromadzkich, którego powstanie datowane jest na okres średniowieczny, będące jednym z punktów osadniczych Lubelszczyzny z tego okresu. Zamek przekształcony został w XVI wieku i umocniony murowanymi fortyfikacjami, z których zachował się zarys obwodu i ruiny bastei. Całość stanowi rzadki i szczególnie cenny przykład zamku nawodnego na planie trójkąta.



Fot. 1 i 2 - kościół murowany wraz z cmentarzem przykościelnym w Modryniu.
Dawna parafialna cerkiew grecko-katolicka p.w. Opieki N.P. Marii w Modryniu  wzniesiona została w 1740 r. z Fundacji Rozalii Wilgi. Murowana na planie kwadratu z węższym prezbiterium i prostokątną kruchtą od zachodu, nadbudowaną czworoboczną wieżą drewnianą konstrukcji słupowo-ramowej. Cenny przykład budowli sakralnej, której indywidualny kształt nadany został dzięki połączeniu barokowej szaty zewnętrznej z elementami tradycyjnego budownictwa drewnianego, wraz z otaczającym drzewostanem tworzy malowniczą całość, stanowiącą ciekawy akcent w miejscowym pejzażu.
Fot. 3 i 4 - dawna cerkiew prawosławna, obecnie kościół parafialny w Wiszniowie.
Cerkiew, wkrótce po wybudowaniu, zamieniono na prawosławną i następnie po częściowej przebudowie w 1922 r. erygowano na kościół rzymsko-katolicki. Należy do grupy cerkwi powstałych w ostatnich latach przed kasatą unii, którym zaczęto nadawać obce na tych terenach ukształtowanie i zdobnictwo charakterystyczne dla architektury rosyjskiej.
Fot. 5 - kościół parafialny w Mirczu. Dawna cerkiew grecko-katolicka p.w. s.s. Kosmy i Damiana, obecnie kościół parafialny p.w. Zmartwychwstania Pańskiego w Mirczu, z wyposażeniem w zabytki ruchome, murowaną dzwonnicę oraz drzewostan w granicach ogrodzenia cmentarza przykościelnego, jest to przykład architektury sakralnej z pierwszej ćwierci XIX wieku.

Na fot. 1, 2 i 3 znajduje się figura św. Mikołaja z wilkiem kamiennym.
Położona jest w Kryłów-Kolonii, przy drodze do Szychowic. Zachowana kamienna figura św. Mikołaja z wilkiem ustawiona jest obok źródła z wodą uchodzącą za lecznicą. Figura jest niezwykle oryginalna i jako jedyna przedstawia św. biskupa naturalnej wielkości, ustawionego na kilkustopniowym cokole, zaś obok, na oddzielnych cokołach umieszczone są z jednej strony siedzący wilk, z drugiej kosz z kilkoma bochenkami chleba.
Fot. 4 i 5 przedstawiają piękny przykład wymiaru duchowo-religijnego tutejszych mieszkańców - figurę Św. Jana Nepomucena usytuowaną w szczerym polu w miejscowości Stara Wieś.



 

Na fot. 1, 2 i 3 widnieje brama z domkiem odźwiernego i pozostałości po parku dworskim w Kryłowie. Brama z czerwonej cegły, zbudowana w stylu neogotyckim, wzniesiona została być może w czasie gdy obok pałacu budowano oranżerię (pawilon neogotycki). Nie zachowały się zniszczone w 1915 r. skrzydła bramowe. Brama wraz z domkiem jest usytuowana na końcu alei kasztanowej. Formą nawiązuje do łuku triumfalnego z jednym przejściem ostrołukowym. Z obu stron bramy właściwej znajdują się nieco niższe dwa skrzydła boczne. Za bramą, po lewej stronie zlokalizowany jest niewielki domek odźwiernego, parterowy, na rzucie kwadratu, z przedsionkiem przy otworze bramowym.
Fot. 4 - pomnik upamiętniający jeden z tragicznych epizodów tej ziemi – Krwawą Niedzielę 1945 r. w Kryłowie.
Fot. 5 - dąb posadzony dla upamiętnienia polskich oficerów zamordowanych w Katyniu (Kryłów).



TURYSTYKA W GMINIE MIRCZE

Gmina Mircze ma duże perspektywy rozwoju turystki. Rzeka Bug jest największą atrakcją gminy. Jej niezwykła malowniczość przyciąga liczne rzesze turystów z całej Polski, a nawet Europy. W Kryłowie na wyspie, na Bugu, powstał zagospodarowany kompleks turystyczny.



 
Piękne łąki i pobliski Bug są dużą atrakcją dla turystyki rodzinnej. Punkt widokowy do obserwacji przyrody Polski i Ukrainy na wyspie w Kryłowie jest nowoczesną formą turystki przystosowanej dla coraz liczniejszej rzeszy turystów poszukujących ciszy i spokoju.



Tak prezentują się zakola niezwykłego Bugu i wyspy pokrytej drzewami i krzewami, wśród których góruje tajemnicze zamczysko.






Rzeka Bug obfituje w liczne gatunki ryb, a wśród nich króluje sum. Przyciąga to wielu wędkarzy z całej Polski. Na Bugu odbywają się spływy kajakowe a na niezwykle malowniczych drogach tej krainy organizowane są turystyczne rajdy rowerowe. Powstają gospodarstwa agroturystyczne, a coraz większym powodzeniem cieszy się turystyka kulturowa, szczególnie atrakcyjna w tym miejscu spotkania kultur.